close

  • Być wiernym Ojczyźnie mej, Rzeczypospolitej Polskiej

     

  • SZWECJA

  • Szwecja

  •  

     Informacje o kraju


     

    1.1 Informacje ogólne o Szwecji

    Stolica Szwecji: Sztokholm.

    Położenie geograficzne: Szwecja leży na Półwyspie Skandynawskim na północy Europy między 55º20’ i 69º4’ (odpowiednio Treriksroset i Smygehuk, między którymi odległość wynosi 1.572 km) szerokości geograficznej północnej oraz 10º58’ i 24º10’ (odpowiednio Skaret Stora Dammen i Kataja) długości geograficznej wschodniej.

    Ludność: Liczba ludności Szwecji wynosi obecnie ponad 9,97 mln mieszkańców.

    Obszar: Obszar Szwecji wynosi 450.295 km2, z czego obszar lądowy to 410.335 km2.

    Język urzędowy: Językiem urzędowym jest szwedzki. Natomiast uznanymi językami mniejszości narodowych są: lapoński, fiński, meänkieli, jidysz i romski.

    1.2 Warunki klimatyczne

    Klimat w Szwecji można opisać jako umiarkowany na południu kraju – z zimną, pochmurną zimą oraz chłodnymi, częściowo pochmurnymi latami, oraz jako subarktyczny na północy kraju. W związku z bardzo dużą odległością między południową i północną granicą, temperatury w Szwecji są bardzo zróżnicowane. Przykładowo (dane dla 2009 i 2010 r.) średnia temperatura lata wynosiła w Szwecji od 5,3º (Tarfala) do 17,9º (Lund). Średnioroczna temperatura wynosiła od -0,9º (Jokkmokk) do 8,9º (Lund i Göteborg). Natomiast roczne opady wynosiły od 402 mm (Karesuando) do 855 mm (Göteborg).

    1.3 Bogactwa naturalne

    Do bogactw naturalnych Szwecji należą: ruda żelaza, miedź, cynk, złoto, srebro, wolfram, uran, arszenik, skaleń, drewno i energia wodna.

    1.4 System walutowy, kurs i wymiana

    Obowiązującą w Szwecji walutą jest korona szwedzka (SEK). Kurs SEK do EUR w dn. 15.01.2017 wynosił 9,84 (SEK za 1 EUR), a kurs SEK do USD wyniósł 8,01. Wymiana waluty w Szwecji możliwa jest w bankach oraz w firmach trudniących się wymianą walut (do największych z nich należy Forex).

    1.5 Religia

    Ok. 70% ludności należy do luterańskiego (ewangelicko-augsburskiego) Kościoła Szwecji.

    1.6 Infrastruktura transportowa

    Szwedzki system lotnisk składa się dzisiaj z 41 lotnisk pokrywających większą część powierzchni kraju. Właścicielem 16 z nich – od 1 stycznia 2007 roku – jest państwo szwedzkie. Są to lotniska: Arlanda, Bromma, Jönköping, Karlstad, Kiruna, Landvetter, Luleå, Malmö, Ronneby, Skellefteå, Sundsvall, Umeå, Visby, Ängelholm, Östersund och Örnsköldsvik. Poza lotniskami w Luleå i Ronneby, zarządzanymi przez szwedzkie siły zbrojne, wszystkie pozostałe zarządzane są przez Urząd Transportu Lotniczego.

    Grupy portów wg rodzajów przeładowywanych towarów: porty drobnicowe (Gotlands hamnar, Helsingborg, Kapellskär, Karlskrona, Nynäshamn, Stockholm, Strömstad, Ystad), porty towarów masowych suchych (Trelleborg, Bergkvara, Delta terminal, Falkenberg, Halmstad, Hargshamn, Husum, Härnösand, Kalmar, Landskrona, Luleå, Lysekil, Mälarhamnar (tą nazwą określane są w statystykach szwedzkich porty Västerås i Köping), Mönsterås, Norrköping, Norrtälje, Oskarshamn, Oxelösund, Piteå, Skellefteå, Skärnäs terminal, Sundsvall, Söderhamn, Sölvesborg, Uddevalla, Umeå, Vänerhamn (tą nazwą określane są porty: Karlstad, Kristinehamn, Otterbäcken, Lidköping och Vänersborg, Gruvön, Skoghall, Hällekis i Trollhättan), Västervik, Wallhamn, Åhus, Örnsköldsvik), porty towarów masowych płynnych (Brofjorden, Nynäshamns oljehamn, Stenungsund), porty mieszane (Gävle, Göteborg, Karlshamn, Malmö, Södertälje, Varberg) - źródło: statystyki Sveriges Hamnar/SCB.

    Dla Polski najważniejszymi portami są: Karlskrona, Nynäshamn i Ystad.

    Wszystkie lotniska i porty mają infrastrukturę przygotowaną na przyjęcie pasażerów i towarów spoza UE. Polska i Szwecja są w Strefie Schengen.

    1.7 Obowiązek wizowy i prawo pobytu

    Obywatele polscy nie potrzebują wiz; granice można przekraczać legitymując się ważnym dowodem osobistym lub paszportem. Obywatele UE, w tym Polski, mają prawo pobytu w Szwecji (uppehållsrätt). Oznacza to, że nie potrzebują pozwolenia na pobyt i mogą swobodnie podejmować pracę lub studia, pod warunkiem, że posiadają środki wystarczające do utrzymania się (są zatrudnieni, samozatrudnieni, posiadają środki własne lub planują dołączyć do rodziny/partnera w Szwecji). Jeżeli pobyt planowany jest na okres dłuższy niż trzy miesiące, zgodnie z Ustawą o cudzoziemcach (Swedish Aliens Act), obywatele polscy i członkowie ich rodzin, w tym również dzieci, muszą go zarejestrować. Jeżeli dziecko nie ukończyło 18 lat, wniosek musi podpisać dorosły, który jest jego opiekunem prawnym.

    Wniosek o rejestrację pobytu należy złożyć w jednym z biur Urzędu ds. Migracji (Migrationsverket). Złożenie wniosku jest bezpłatne. Lista adresów biur oraz wszelkie szczegóły dot. wniosku znajdują się na stronie http://www.migrationsverket.se.

    Obywatele UE i członkowie ich rodzin zamieszkali w Szwecji dłużej niż 5 lat nabywają tzw. stałe prawo pobytu (permanent uppehållsrätt).

    Obywatele polscy są zwolnieni z obowiązku posiadania pozwolenia na pracę, jeżeli szukają zatrudnienia w Szwecji i mogą podjąć pracę natychmiast po przyjeździe.

    Z dniem 1 lipca 2013 r. wprowadzono zmiany w zakresie wymogów dot. delegowania pracowników do pracy w Szwecji. Nowe przepisy dotyczą osób delegowanych do pracy z zagranicy na czas określony, natomiast nie nakładają obowiązku rejestracyjnego na pozostałe osoby zatrudnione w Szwecji.

    1.8 Święta państwowe

    Święta państwowe w Szwecji:

    Święto

    Data

    Nyårsdagen – Nowy Rok

    1 styczeń

    Trettondagen – Święto Trzech Króli

    6 styczeń

    Långfredagen – Wielki Piątek

    święto ruchome

    Påskdagen – Wielkanoc

    święto ruchome

    Annandag påsk – Poniedziałek Wielkanocny

    święto ruchome

    Första maj – 1 Maj

    1 maj

    Kristi himmelsfärds dag – Wniebowstąpienie

    święto ruchome

    Pingstdagen – Zielone Świątki

    święto ruchome

    Sveriges nationaldag och svenska flaggans dag – Święto Narodowe Szwecji i Dzień Szwedzkiej Flagi

    6 czerwiec

    Midsommardagen – Dzień Środka Lata

    22 czerwiec

    Alla helgons dag – Dzień Wszystkich Świętych

    pierwsza sobota listopada

    Juldagen – Boże Narodzenie

    25 grudzień

    Annandag jul – Boże Narodzenie

    26 grudzień

     

     

    System administracyjny


     

    2.1. Ustrój polityczny

    Oficjalna nazwa państwa to Królestwo Szwecji. Szwecja jest monarchią konstytucyjną i demokracją parlamentarną. Głową państwa jest król Karol XVI Gustaw, który pełni jedynie funkcje oficjalne i ceremonialne.

    Scena polityczna SE jest zdominowana przez dwa bloki partyjne – centroprawicowy Aliansen (Moderaci, Liberałowie, Partia Centrum, Chrześcijańska Demokracja) oraz czerwono-zielonych (Socjaldemokracja, Partia Zielonych). Ponadto w Riksdagu znajdują się dwa ugrupowania skrajne – Partia Lewicy oraz Szwedzcy Demokraci.

    Historycznie najważniejszym ugrupowaniem są Socjaldemokraci, którzy przez przeważającą część XX wieku sprawowali władzę w SE w dużej mierze determinując charakter modelu politycznego, społecznego i gospodarczego kraju. Myśl socjaldemokratyczna do dzisiaj uważana jest przez wielu Szwedów za część ich tożsamości narodowej. Tym niemniej obecnie wpływy tradycyjnych, dużych partii lewicy oraz prawicy słabną, a w kraju umacnia się tradycja rządów mniejszościowych. Rośnie jednocześnie znaczenie partii antysystemowych, propagujących skrajne, populistyczne rozwiązania społeczne lub ekonomiczne. Szczególne znaczenie posiadają w tym wypadku Szwedzcy Demokraci, ugrupowanie ksenofobiczne i antyunijne, a do tego posiadające neonazistowskie korzenie. Szwedzcy Demokraci do tej pory byli izolowani przez inne partie Riksdagu, jednakże utrzymujący się impas w Parlamencie (brak możliwości utworzenia przez żaden z bloków rządu większościowego) oraz rosnące poparcie Szwedzkich Demokratów powoduje, że owa izolacja stopniowo jest przełamywana.

    SE charakteryzuje utrzymująca się fragmentyzacja sceny politycznej SE, kryzys zaufania wobec tradycyjnych elit oraz trend historycznego słabnięcia Socjaldemokracji. Poparcie dla głównych bloków (prawicowy „Alliansen” i koalicja SocDem-Zieloni) jest równo podzielone (po ok. 40% poparcia), co uniemożliwia utworzenie rządu większościowego wg tradycyjnych linii podziału politycznego. Przywódcy partii borykają się z najniższym w historii poziomem zaufania wyborców – nawet przodujący w rankingu A. Kingberg Batra (Moderaci) i Premier S. Löfven cieszą się zaufaniem tylko 40% i 30% wyborców. Rządzący SocDem nie jest w stanie wykorzystać dobrej sytuacji ekonomicznej, aby wzmocnić swoją pozycję. Mimo silnego wzrostu gospodarczego i spadającego bezrobocia poparcie dla partii pozostaje na relatywnie niskim poziomie. Dużym wyzwaniem jest odpływ ludzi młodych - w ostatnich wyborach parlamentarnych (2014) tylko co piąta głosująca po raz pierwszy osoba wybrała SocDem. Poza spadkiem atrakcyjności tradycyjnej socjaldemokracji (trend widoczny we wszystkich państwach nordyckich) partia boryka się ze społecznym niezadowoleniem wywołanym kryzysem uchodźców.

    Rządząca, czerwono-zielona koalicja jest dość stabilna, lecz szanse na utrzymanie przez nią rządów po najbliższych wyborach parlamentarnych (2018) są niewielkie. Koalicjant rządzącego SocDemu, Partia Zielonych, znajduje się w głębokim kryzysie i balansuje na granicy progu wyborczego. Partia Zielonych nigdy wcześniej nie współtworzyła rządu i jej idealistycznemu elektoratowi trudno przyjąć do wiadomości polityczne kompromisy dot. środowiska, w tym zgodę rządu na sprzedaż dwóch elektrowni węglowych Vattenfall w Niemczech, o których zamknięcie zabiegali aktywiści. Mimo prób przełamania dwublokowego podziału w Riksdagu SocDem nie jest w stanie nawiązać współpracy z żadnym ugrupowaniem centroprawicy, w związku z czym jest skazany na kooperację z Partią Zielonych i nieformalne wsparcie skrajnej Partii Lewicy.

    Szwedzcy Demokraci (SD) mają silną pozycję, a ich izolacja ze strony innych partii słabnie. Ewolucja debaty zmniejsza atrakcyjność SD jako „jedynej alternatywy” dla elektoratu, ale z drugiej strony czyni stronnictwo bardziej akceptowalnym dla partii głównego nurtu. Należy spodziewać się, że fragmentacja szwedzkiej sceny politycznej utrzyma się po wyborach parlamentarnych w 2018 r., co utrudni wyłonienie większościowego rządu (dwa ostatnie rządy również były mniejszościowe). Sytuacja ta, jak również ewolucja nastrojów politycznych, zwiększa szanse na stopniowe przełamywanie izolacji Szwedzkich Demokratów, którzy ugruntowali swoją pozycję jako trzecia siła polityczna SE.

     

    Ugrupowanie

    Wynik w wyborach do Riksdagu w 2014 r. (%)

    Poparcie w październiku 2015 r. (%)

    Poparcie w październiku 2016 r. (%)

    Moderaci

    23,33

    22

    24

    Liberałowie

    5,42

    6

    7

    Partia Centrum

    6,11

    7

    7

    Chrześcijańscy Demokraci

    4,57

    4

    2

    Socjaldemokracja

    31,01

    27

    25

    Partia Zielonych

    6,89

    7

    5

    Partia Lewicy

    5,72

    7

    8

    Szwedzcy Demokraci

    12,86

    18

    19

    (za IPSOS, październik 2016)

    http://www.government.se/.

    2.2. Struktura administracji gospodarczej

    Strukturę szwedzkiej administracji gospodarczej tworzą naczelne organy administracji rządowej (premier, ministrowie), podległe im urzędy (m.in. kancelaria premiera i zintegrowane z nią funkcjonalnie ministerstwa, m.in. gospodarki, finansów, pracy, zdrowia i spraw społecznych, środowiska, etc.). Skład szwedzkiego rządu oraz praca ministerstw opisana jest na stronie http://www.government.se  (w j. angielskim) i www.regeringen.se (w j. szwedzkim; zawiera więcej informacji). Ponadto administrację gospodarczą tworzą liczne w Szwecji agencje i instytucje podległe rządowi, mające w swoich kompetencjach elementy zarządzania gospodarczego, w tym m.in.: Tillväxtverket, Skatteverket, Bolagsverket, Migrationsverket, Patent- och registreringsverket, oraz organy samorządu terytorialnego na poziomie województw (län – 21) i gmin (kommun – 290). Znaczącą rolę w promocji szwedzkiego eksportu i we wspieraniu bezpośrednich inwestycji zagranicznych w Szwecji odgrywa współfinansowana przez rząd i sektor prywatny organizacja Business Sweden.

    2.3 Sądownictwo gospodarcze

    W Szwecji nie ma sądów wyłącznie gospodarczych. Szwecja posiada dwa równoległe systemy sądownicze. Są to sądy powszechne (ogólne; allmänna domstolarna), w których rozpatrywane są sprawy kryminalne i spory w sprawach cywilnych, oraz powszechne sądy administracyjne (allmänna förvaltningsdomstolarna), które rozpatrują spory pomiędzy osobami prywatnymi a instytucjami administracji publicznej. Szczegóły dot. szwedzkiego sadownictwa można znaleźć na stronie www.domstol.se.

    Oba systemy sądownicze są trójinstancyjne. Sądy powszechne (allmänna domstolarna) dzielą się na sądy rejonowe (48 tingsrätt – I instancja), sądy apelacyjne (6 hovrätt – II instancja) oraz Sąd Najwyższy (Högsta domstolen w Sztokholmie). Powszechne sądy administracyjne (allmänna förvaltningsdomstolarna) także mają trzy instancje: sądy wojewódzkie (12 förvaltningsrätt – I instancja), administracyjne sądy apelacyjne (4 kammarrätt – II instancja) oraz Najwyższy Sąd Administracyjny (Högsta förvaltningsdomstolen w Sztokholmie).

    Obok wyżej wymienionych sądów istnieją także w Szwecji sądy „specjalne”, do których należą:

    • Sąd Pracy (spory związane z zatrudnieniem, jednoinstancyjny);
    • Sąd ds. Rynku (spory związane z konkurencją oraz wprowadzaniem na rynek);
    • Sąd Patentowy (rozpatruje odwołania od decyzji Urzędu Patentowego i Rejestracji dotyczących m.in. patentów, znaków towarowych i wzorów, decyzja Sądu może być zaskarżona do Najwyższego Sądu Administracyjnego).
    • Powszechnie przyjętym postępowaniem w Szwecji jest rozwiązywanie sporów gospodarczych przez komisje arbitrażowe. W sprawach międzynarodowych arbitrażem zajmuje się np. Trybunał Arbitrażowy w Sztokholmie, będący niezależną częścią Sztokholmskiej Izby Handlowej;
    • W kwestiach sporów między konsumentami i przedsiębiorcami istnieje możliwość zwrócenia się konsumentów do Powszechnej Komisji Reklamacyjnej, której decyzje nie są jednak wiążące dla stron.
    • Sprawy związane ze środowiskiem, gospodarką wodną, budownictwem i planami zagospodarowania terenu rozpatrywane są przez 5 sądów (Mark- och miljödomstolarna), będących częścią sądów rejonowych, które znajdują się w Umeå, Östersund, Nacka, Vänersborg i Växjö.
    • W sprawach dotyczących sporów związanych z wynajmowaniem i dzierżawieniem istnieją Komitety Wynajmowania i Dzierżawy. Nie są one sądami specjalnymi, ale opisywane są jako instytucje podobne do sądów.
    • Sądy Migracyjne (3 w ramach förvaltningsrätt w Sztokholmie, Malmö i Göteborgu) rozpatrują decyzje Urzędu Migracyjnego (Migrationsverket) w obszarze wydaleń i obywatelstwa.

     

    Gospodarka


     

    3.1. Ogólna charakterystyka sytuacji gospodarczej

    Szwecja należy do najbogatszych krajów UE o wysokim dochodzie narodowym na mieszkańca. Szwecja charakteryzuje się liberalnym nastawieniem do polityki handlowej i przejrzystością funkcjonowania administracji publicznej. Pozostaje poza strefą euro, mimo że wypełnia kryteria konwergencji (społeczeństwo szwedzkie odrzuciło przyjęcie wspólnej waluty w referendum). Główne gałęzie gospodarki to przemysł drzewny, maszynowy i informatyczno-elektroniczny. Do najważniejszych partnerów handlowych Szwecji należą Niemcy, Norwegia, USA, Dania, Wielka Brytania, Finlandia i Holandia, jednak jako niewielka gospodarka mocno uzależniona od eksportu Szwecja dba o poszerzanie relacji handlowych także z innymi regionami świata (szczególnie z Azją, w tym z Chinami, z krajami afrykańskimi, a w Ameryce Płd. ostatnio zwłaszcza z Brazylią). Szwecja słynie z innowacyjności i szerokiego zainteresowania społeczeństwa nowymi technologiami. Dba o nakłady na badania i innowacje, oraz rozwój technologiczny gospodarki.

     

    Wg. danych Szwedzkiego Urzędu Statystycznego (SCB) na koniec III kwartału 2017 r. PKB SE wyniosło 2,9% (r/r) i jednocześnie stanowiło to wzrost o 0,8 % w porównaniu do poprzedniego kwartału. Wzrost był napędzany głównie przez zwiększoną konsumpcję gospodarstw domowych oraz dobre wyniki eksportowe. Należy zaznaczyć, że PKB wyniósł w analizowanym okresie 1.060.340 mln SEK (ok. 455.946 mln PLN). Jednocześnie PKB był ograniczany przez nieznaczny wzrost inwestycji oraz stagnację na rynku developerskim. Ceny nieruchomości rozpoczęły powoli hamować, podczas gdy udział inwestycji budowlanych w PKB zaczął spadać.

    Na koniec listopada 2017 r. stopa bezrobocia w Szwecji wyniosła 5,8%. Według Urzędu Statystycznego to spadek o 0,4% w porównaniu do tego samego miesiąca w 2016 roku. Zatrudnienie na koniec listopada 2017 r. wyniosło 71,9%.

    Inflacja na koniec listopada 2017 r. wyniosła 1,9%, co stanowi wzrost o 0,2% w porównaniu do tego samego miesiąca w 2016 roku.

    Według Szwedzkiego Krajowego Urzędu Nadzoru Finansowego, ESV, szwedzkie finanse publiczne zanotowały w październiku 2017 r. nadwyżkę w wysokości 7 mld SEK (ok. 3,3 mld PLN). Dochody wzrosły o 2 mld SEK (ok. 0,9 mld PLN) do poziomu 79 mld SEK (ok. 38 mld PLN), a wydatki spadły o 21 mld SEK (ok. 9 mld PLN) do poziomu 72 mld SEK (ok. 34 mld PLN).

    W październiku 2017 r. bilans w handlu zagranicznym Szwecji wyniósł 231,7 mld SEK (ok. 99,6 mld PLN). Według danych urzędu statystycznego wielkość szwedzkiego importu na koniec października 2017 r. wyniosła 117,4 mld SEK (ok. 50 mld PLN). Przy czym import wzrósł o 9,5% w porównaniu do analogicznego okresu w 2016 r. Natomiast wielkość szwedzkiego eksportu na koniec października 2017 r. wyniosła 114,3 mld SEK (ok. 49 mld PLN).  Przy czym eksport wzrósł o 10,2% w porównaniu do analogicznego okresu w 2016 r.

     

    3.2. Uczestnictwo w wielostronnych organizacjach i porozumieniach o charakterze ekonomicznym

    Szwecja jest krajem aktywnym na arenie międzynarodowej, także gospodarczo. Istotnym elementem działań w tym obszarze są relacje z krajami nordyckimi. Szwecja jest członkiem Rady Nordyckiej
    i Nordyckiej Rady Ministrów, Nordyckiego Banku Inwestycyjnego i Nordyckiego Funduszu Rozwojowego. Szwecja jest bardzo aktywna w regionie Morza Bałtyckiego, a szczególnie w Komisji Helsińskiej oraz w Radzie Państw Morza Bałtyckiego (w której Polska objęła przewodnictwo na okres od lipca 2015 r. do czerwca 2016 r.). Szwecja jest inicjatorem i aktywnym uczestnikiem działań
    w ramach Strategii Unii Europejskiej dla Regionu Morza Bałtyckiego. Uczestniczy także w forum Współpracy Energetycznej Państw Regionu Morza Bałtyckiego (BASREC). Szwecja, wspólnie z Polską, jest współinicjatorem projektu UE Partnerstwo Wschodnie. Ważna jest aktywność Szwecji w regionie północnym – jest ona członkiem Euro-Arktycznej Rady Morza Barentsa, Rady Arktycznej oraz Wymiaru Północnego.

    Szwecja jest członkiem szeregu globalnych organizacji gospodarczych, z których do najważniejszych należą WTO i OECD. Jest aktywnym uczestnikiem relacji gospodarczych Unii Europejskiej na arenie globalnej, określanych m.in. porozumieniami UE o wolnym handlu (FTA) z wieloma regionami świata. Szwecja należy także do kilkudziesięciu międzynarodowych organizacji finansowych, branżowych oraz okołobiznesowych.

    Na forach organizacji międzynarodowych Szwecja reprezentowana jest niejednokrotnie w ramach Unii Europejskiej, której członkiem jest od 1995 r., ale stara się także być aktywna we własnym imieniu, np. w działaniach WTO (np. negocjacje w ramach rundy Doha).

    3.4. Relacje gospodarcze z UE

    Kraje Europy Zachodniej są najważniejszymi partnerami handlowymi Szwecji zarówno w eksporcie, jak i w imporcie. Szwecja utrzymuje szczególnie ożywione kontakty handlowe z Niemcami, Wielką Brytanią, Holandią, Danią i Finlandią, a także z pozostającą poza UE, ale uczestniczącą w rynku wewnętrznym UE (w ramach EOG) Norwegią.

    Tradycyjnie Szwecja prezentuje w UE stanowisko liberalne, opowiada się za wzmocnieniem innowacyjności europejskiej gospodarki i za podnoszeniem konkurencyjności przedsiębiorstw. Aktywnie działa na rzecz szybkiej i skutecznej implementacji narzędzi wzmacniających konkurencyjność i pobudzających wzrost gospodarczy w UE. Szczególnie podkreśla rolę usług, w tym usług cyfrowych i handlu elektronicznego, dla rozwoju gospodarki UE i jej konkurencyjności na arenie globalnej. Szwecja jest zwolennikiem zawarcia porozumienia transatlantyckiego TTIP pomiędzy UE a USA. Jest rzeczniczką wolnego handlu i ułatwień w handlu UE z państwami trzecimi.

    Mimo prawnego zobowiązania do przyjęcia euro, Szwecja nie bierze pod uwagę członkostwa w unii walutowej w przewidywalnej przyszłości. Tym niemniej uczestniczy ona aktywnie w dyskusji nt. pogłębienia Unii Gospodarczo-Walutowej, zainicjowanej w 2012 i dąży do zachowania wpływu na kształt polityki finansowej UE. Fundamentem szwedzkiego stanowiska jest założenie, że w interesie Szwecji pozostaje silna UGW, charakteryzująca się stabilnym i zrównoważonym rozwojem gospodarczym. Priorytetem pozostaje zapewnienie spójności UE i ochrona jednolitego rynku, stąd Szwecja przestrzega przed podziałem na Europę dwóch prędkości i akcentuje potrzebę ochrony integralności UE. Udział Szwecji w trzecim etapie UGW nie jest oficjalnie uzależniony od sytuacji gospodarczej strefy euro, ale ma to wpływ na odbiór UGW przez szwedzkie społeczeństwo. Przeprowadzane regularnie przez Szwedzkie Biuro Statystyczne (SCB) badania opinii publicznej wskazują, że generalne nastawienie społeczeństwa wobec przyjęcia euro jest negatywne.

    Szwedzka polityka klimatyczno-energetyczna opiera się na tych samych trzech filarach, co współpraca energetyczna w ramach UE: równowadze ekologicznej, konkurencyjności i bezpieczeństwie dostaw energii. Jej najważniejsze cele, których realizacja przewidziana jest do 2020 to:  redukcja o 40% emisji gazów cieplarnianych w porównaniu do 1990 r., co najmniej 50% udział energii odnawialnej w energy-mix, zwiększenie efektywności wykorzystania energii o 20% oraz co najmniej 10% udział energii odnawialnej w sektorze transportu. Celem nadrzędnym szw. polityki klimatyczno-energetycznej jest uniezależnienie od paliw kopalnych oraz zwiększenie udziału odnawialnych źródeł energii (OZE) na rodzimym rynku energetycznym.

     

     

    Dwustronna współpraca gospodarcza


     

    4.1. Gospodarcze umowy dwustronne

    Ważniejszymi dwustronnymi umowami, mogącymi mieć znaczenie dla współpracy gospodarczej Polski i Szwecji są m.in.:

    • Umowa między Rządem PRL a Rządem Królestwa Szwecji w sprawie popierania i wzajemnej ochrony inwestycji (1989),
    • Konwencja między Rządem RP a Królestwem Szwecji w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu (2004),
    • Umowa między Rządem RP a Rządem Królestwa Szwecji o współpracy w zwalczaniu poważnej przestępczości (2005),
    • Umowa między Rządem RP a Rządem Królestwa Szwecji o wzajemnej ochronie informacji niejawnych (2007).

      Należy zauważyć, że zarówno Szwecja, jak i Polska, jako państwa członkowskie Unii Europejskiej, współtworzą rynek wewnętrzny UE i podlegają unijnym regulacjom w tym zakresie.

      4.2. Handel zagraniczny

      Wg danych Ministerstwa Rozwoju, w okresie styczeń-listopad 2017 r. odnotowano wzrost obrotów handlowych między PL a SE w porównaniu do analogicznego okresu 2016 r. Wielkość wzajemnych obrotów w tym okresie szacuje się na poziomie ok. 36,11 mld PLN (w porównaniu do 33,81 mld PLN w okresie I-XI ub.r.).

      Wartość polskiego eksportu na rynek szwedzki w omawianym okresie wyniosła ok. 21,99 mld PLN. Oznacza to wzrost dynamiki eksportu – 3,4%. Tendencję wzrostową wskazywał także import ze SE, który wyniósł 14,11 mld PLN. Dynamika importu była jednak nieco szybsza niż w przypadku eksportu – wzrost o 12,6%.

      PL utrzymała nadwyżkę w handlu ze SE w omawianym okresie (7,87 mld PLN w porównaniu do 8,74 mld PLN w ub.r.).

      Struktura obrotów towarowych PL ze SE pozostaje niezmienna. W omawianym okresie najważniejsze znaczenie miały: wyroby przemysłu elektromaszynowego (stanowiły one ok. 26,4% obrotów w omawianym okresie ogółem). Kolejne istotne grupy towarowe to: wyroby metalurgiczne oraz pojazdy, statki powietrzne i jednostki pływające.

      Wg danych Ministerstwa Rozwoju, w okresie styczeń-listopad 2017 r. Szwecja była na X miejscu na liście największych polskich partnerów handlowych, szwedzki rynek zajął VIII miejsce pod względem polskiego eksportu a szwedzki eksport do Polski zajął XII miejsce wśród największych eksporterów na polski rynek.

      Według danych Swedish Statistics za okres styczeń-październik 2017 r. Polska znalazła się na X miejscu wśród największych eksporterów na rynek szwedzki, a eksport na polski rynek zajął XI miejsce w strukturze szwedzkiego eksportu.  

    Obroty towarowe POLSKA - SZWECJA   [tys. PLN]

         

     

     

    I-XI 17r. [tys. PLN]

    I-XI 16r. [tys. PLN]

    Kod

    Sekcje CN

    Eksport

    Import

    Eksport

    Import

     

     

     

     

     

     

    000000

    OGÓŁEM

    21993753,9

    14117076,9

    21274148,7

    12535174,9

    I

    ZWIERZĘTA ŻYWE; PRODUKTY POCHODZENIA ZWIERZĘCEGO

    394929,3

    712645,7

    342665,4

    639659,5

    II

    PRODUKTY POCHODZENIA ROSLINNEGO

    348482

    58274,4

    355457

    71260,1

    III

    TŁUSZCZE, OLEJE POCHODZENIA ZWIERZĘCEGO I ROSLINNEGO; PROD. ICH ROZKŁADU

    37633,6

    83490,9

    38017,1

    74906,3

    IV

    GOTOWE ARTYKUŁY SPOŻ.; NAPOJE BEZALKOHOL., ALKOHOL I OCET; TYTOŃ

    1014531,7

    181941,4

    864501,1

    172752

    V

    PRODUKTY MINERALNE

    593965,7

    771570,5

    1264151,2

    240231,3

    VI

    PRODUKTY PRZEMYSŁU CHEMICZNEGO I PRZEMYSŁÓW POKREWNYCH

    1047291

    1051053,9

    989260,7

    1035064,8

    VII

    TWORZYWA SZTUCZNE I WYROBY Z NICH; KAUCZUK I WYROBY Z KAUCZUKU

    1262377,9

    1076950,5

    1134135,3

    942000,3

    VIII

    SKÓRY; WYROBY Z NICH; ART. PODRÓŻNE,TORBY ,POJEMNIKI

    36213,5

    32515,5

    36019,3

    33855

    IX

    DREWNO I WYROBY Z NIEGO; WYROBY Z KORKA, SŁOMY, ESPARTO; WYR. KOSZYKARSKIE

    835744,2

    227465,8

    782734,8

    206419,3

    X

    SCIER DRZEWNY LUB Z INNEGO WŁÓKNISTEGO MAT. CELULOZOWEGO; PAPIER I TEKTURA

    685453,3

    1472332

    712830,8

    1506511,2

    XI

    MATERIAŁY I WYROBY WŁÓKIENNICZE

    534173

    290940,8

    726865,1

    350945

    XII

    OBUWIE, NAKRYCIA GLOWY, PARASOLE, LASKI, PIÓRA, SZTUCZNE KWIATY

    99281,1

    13365,6

    144155,5

    6470,9

    XIII

    WYROBY Z KAMIENI GIPSU, CEMENTU, AZBESTU, MIKI ITP; WYROBY CERAMICZNE,SZKŁO

    695389,9

    45828,4

    606246,3

    45727,5

    XIV

    PERŁY; METALE I KAMIENIE SZLACHETNE I PÓŁSZLACHETNE; SZTUCZNA BIŻUTERIA

    10991,5

    13149,6

    34152,1

    27691,6

    XV

    WYROBY NIESZLACHETNE I WYROBY Z METALI NIESZLACHETNYCH

    2124407,3

    2823233,1

    1772927,6

    2373099,3

    XVI

    URZĄDZENIA MECHANICZNE I ELEKTRYCZNE; DO REJESTRACJI I ODBIORU DŻWIĘKU

    6703029,9

    2866280,7

    6567943,4

    2423755,2

    XVII

    POJAZDY, STATKI POWIETRZNE, JEDNOSTKI PŁYWAJĄCE I WSPÓŁDZIAŁ. URZĄDZENIA

    3099083,1

    1870974,8

    2756835,1

    2004011,6

    XVIII

    PRZYRZĄDY, APARATY OPTYCZNE, KINEMATOGRAF.,POMIAROWE,MEDYCZNE,ZEGARKI,IN

    141497,7

    156748,1

    126479,8

    127774,7

    XIX

    BROŃ I AMUNICJA; CZĘSCI I AKCESORIA

    1477,6

    1532,5

    1327,1

    1779,1

    XX

    WYROBY RÓŻNE

    2327775

    366357,8

    2001908,8

    250861,3

    XXII

    POZOSTAŁE

    7,4

    396,6

    24,1

    342,6

    4.3. Inwestycje

    Dane NBP za 2016 r. dot. bezpośrednich inwestycji zagranicznych (BIZ) wskazują na wzrost szwedzkiego zaangażowania kapitałowego. Ogółem w 2016 r. w Polsce nastąpił wzrost szwedzkich FDI do poziomu 15,590 mld PLN, co dało Szwecji 13 miejsce na liście największych zagranicznych inwestorów w Polsce. Należy podkreślić, że w 2016 r. nastąpił ponad pięciokrotny wzrost szwedzkich FDI w Polsce z poziomu 2,899 mld PLN w roku 2015. 2016 r. jest kolejnym rokiem napływu szw. inwestycji z Polski od 2012 r., kiedy to na wynik szwedzkich FDI negatywnie wpłynęło m.in. wycofanie się z polski szwedzkiej grupy Vattenfall.

    Według danych Swedish Statistics Polska zajmowała 13 miejsce na liście miejsc lokowania szwedzkich inwestycji w 2016 r. – 2,382 mld SEK (1,024 mld PLN). Należy podkreślić, że jest istotna zmiana tendencji, która miała miejsce w 2015 r. gdy Polska zajmowała 3 miejsce pod względem odpływu szwedzkich inwestycji (za UK i Belgią), tj. – 5.783 mld SEK (ok. – 2.487 mld PLN).

    Według badań przeprowadzonych przez szwedzki bank SEB, szwedzką agencję wspierania eksportu
    i inwestycji zagranicznych Business Sweden, a także Wydział Promocji Handlu i Inwestycji Ambasady RP w Sztokholmie nt. postrzegania Polski jako kraju dla prowadzenia działalności gospodarczej przez Szwedów, blisko 75 proc. szwedzkich przedsiębiorców uznaje Polskę za dobre lub bardzo dobre miejsce na prowadzenie firmy, a wśród najważniejszych działań ułatwiających rozwój biznesu
    w Polsce wymienia się m.in. znaczące zmniejszenie korupcji, pozytywne zmiany dotyczące prowadzenia kontroli w firmach, dostępność kompetentnych i efektywnych pracowników, stabilne otoczenie polityczne, dobrą jakość życia, rentowność rynku lokalnego oraz rozwiniętą infrastrukturę teleinformatyczną. Szwedzcy przedsiębiorcy w większości uważają, że w Polsce relatywnie nietrudno jest znaleźć niezawodnych partnerów biznesowych, lecz wskazują, że pomimo pozytywnych zmian, wciąż istnieją obszary, które wymagają poprawy, w tym m.in. dotyczących płatności dokonywanych po terminie oraz w zakresie długotrwałych i skomplikowanych procedur administracyjnych. Pomimo postępów w zakresie rozwoju infrastruktury kolejowej i drogowej, także i ten obszar wymaga poprawy.

    Szwedzki National Board of Trade ani Swedish Statistics nie wymieniają Polski na liście największych inwestorów w SE.

    4.4. Współpraca regionalna

    Współpraca regionalna Szwecji realizowana jest w wymiarze narodowym i międzynarodowym.
    W odniesieniu do polityki krajowej szczególnie akcentowane są kwestie zw. ze wspieraniem zatrudnienia, ochroną środowiska naturalnego, promowaniem energetyki odnawialnej, poprawą
    i rozbudową szlaków komunikacyjno-transportowych, a także rozwojem infrastruktury informatycznej i zachęcaniem społeczeństwa do korzystania z udogodnień związanych
    z informatyzacją. Szczególna uwaga skierowana jest na słabo zaludnione, północne obszary Szwecji,
    a wsparcie dla tych regionów ma poprawić zarówno ich komunikacyjną dostępność, jak i warunki życia i możliwości pracy zawodowej tamtejszej ludności. Urzędem, który programuje i nadzoruje realizację polityki regionalnej jest Agencja ds. wzrostu Gospodarczego i Rozwoju Regionalnego Tillväxtverket (www.tillvaxtverket.se).

    W wymiarze międzynarodowej współpracy makroregionalnej szczególne miejsce zajmuje współpraca krajów nordyckich, realizowana m.in. w ramach Rady Nordyckiej i Nordyckiej Rady Ministrów, a także współpraca w regionie Morza Bałtyckiego oraz współpraca arktyczna. Szwecja była jednym
    z inicjatorów Strategii UE dla Regionu Morza Bałtyckiego, którą obecnie z zaangażowaniem współprogramuje i wdraża, w wielu dziedzinach pogłębiając współpracę z państwami członkowskimi UE znad Morza Bałtyckiego (w tym z Polską). Przykładem dynamicznie rozwijających się obszarów działania Strategii jest m.in. wdrażanie agendy cyfrowej, ochrona środowiska, rozwiązania dla rybołówstwa, energia odnawialna, gospodarka i transport morski, współpraca policji, czy współpraca w szeregu zagadnień społecznych (finansowanych z Europejskiego Funduszu Społecznego). Szwecja pozostaje także zaangażowana w innych forach i organizacjach o charakterze regionalnym, w tym
    w m.in. w Radzie Państw Morza Bałtyckiego (w której Polska sprawuje przewodnictwo od lipca 2015 r. do czerwca 2016 r.), HELCOM i Radzie Arktycznej.

    4.5. Współpraca samorządów gospodarczych

    Współpraca samorządów gospodarczych rozwija się dynamicznie m.in. dzięki działalności Polsko-Szwedzkiej Izby Gospodarczej (PSIG, http://www.psig.com.pl/), która inspiruje i wspomaga rozwój stosunków gospodarczych i handlowych pomiędzy polskimi i szwedzkimi podmiotami gospodarczymi. Po stronie szwedzkiej działa natomiast Szwedzko-Polska Izba Handlowa http://www.svenskpolska.se/, której członkami są duże międzynarodowe przedsiębiorstwa, ale także małe firmy. Izba prowadzi działalność informacyjną, organizuje seminaria, spotkania oraz wizyty studyjne. Nawiązywanie relacji wspiera szwedzka organizacja Business Sweden, http://www.business-sweden.se/).

    Ponadto funkcjonuje Skandynawsko-Polska Izba Gospodarcza (SPCC) http://www.spcc.pl, która jest stowarzyszeniem ludzi biznesu, stworzonym dla przedsiębiorców związanych ze Skandynawią. Główna siedziba SPCC znajduje się w Warszawie. Organizacja posiada też biura regionalne w Polsce. Działalność Izby skoncentrowana jest na rozbudowywaniu sieci kontaktów, działaniach stymulujących rozwój firm, wymianie doświadczeń i wiedzy.

     

    Dostęp do rynku


     

    1. Dostęp do rynku dla polskich towarów i usług

    Dostęp do rynku szwedzkiego dla polskich towarów i usług podlega ogólnym zasadom unijnym. Nie ma formalnych barier w dostępie polskich towarów i usług do rynku szwedzkiego.

    Cechą charakterystyczną szwedzkiego rynku produktów rolno-spożywczych jest jego silna koncentracja. Handel produktami żywnościowymi opanowany jest przez cztery korporacje: ICA, COOP, grupę AxFood i BergendahlsGruppen. Ostatni z wymienionych podmiotów prowadzi bardziej otwartą politykę importu produktów żywnościowych z Polski, a w sklepach City Gross, należących do tej sieci, można znaleźć coraz więcej polskich produktów. Korporacje te zajmują się zarówno importem, dystrybucją jak i sprzedażą detaliczną artykułów konsumpcyjnych. Sytuacja taka powoduje mniejszy, niż można by się spodziewać, asortyment artykułów żywnościowych w sieci detalicznej, utrzymywanie się stosunkowo wysokiego poziomu cen detalicznych, możliwość realizowania wysokich marż, nakładanych na cenę towaru przez importera, hurtownika i sprzedawcę detalicznego. Jednak z drugiej strony, sytuacja ta bardzo wzmacnia pozycję negocjacyjną importera szwedzkiego, dzięki czemu uzyskuje on bardzo korzystne warunki importu. Konsumenci szwedzcy, a szczególnie młoda i średnia generacja, uważani są za jednych z najbardziej wymagających w Europie. Przeciętny konsument szwedzki kieruje się w swoich wyborach kryterium: jakości, bezpieczeństwa produktu oraz wpływem na środowisko naturalne, a także tzw. patriotyzmem konsumenckim. Oznacza to, że spośród produktów o zbliżonych walorach użytkowych, konsument zdecyduje się na produkt szwedzki. Jest to częściowo spowodowane powszechnym przekonaniem o najwyższej jakości produktów szwedzkich.

    Szwecja posiada własny, odbiegający od unijnego, system w zakresie handlu alkoholem. Obowiązuje państwowy monopol na handel detaliczny napojami alkoholowymi o zawartości alkoholu powyżej 3,5%. (łącznie z piwem). Firmą państwową, posiadającą wszystkie sklepy z tego typu napojami w Szwecji, jest Systembolaget AB. Firma ta nie dokonuje bezpośrednio zakupów alkoholi od producentów zagranicznych. Zakupy prowadzone są przez firmy zrzeszone w Sprit och Vinleverantörsföreningen. Mogą one sprzedawać alkohole do Systembolaget lub do restauracji.

    Przedsiębiorstwa ze wszystkich krajów unijnych, w tym również polskie, realizujące kontrakty usługowe w Szwecji, napotykają na problemy typowe dla tego rynku. Podstawową barierą, na jaką napotykają polscy przedsiębiorcy, jest fakt przestrzegania przez pracodawców, ale przede wszystkim skrupulatnego pilnowania przez związki zawodowe wynikających z umów/układów zbiorowych, stawek minimalnych. Podkreślić należy, że stawki te nie wynikają z przepisów prawa, a właśnie z umów. Umowy te mogą budzić wątpliwości na gruncie prawnym odnośnie do ich obowiązywania w stosunku do podmiotów nie będących ich stronami. Jednak w większości przypadków są one przestrzegane ze względu na bardzo silną pozycję szwedzkich związków zawodowych (szczególnie w sektorze budownictwa –  związek Byggnads).  Dlatego też większość pracodawców (inwestorów) dąży do tego, aby kontrakty – również z firmami zagranicznymi – były przyjęte przez stronę związkową do akceptującej wiadomości.

    Polskie przedsiębiorstwa funkcjonują na rynku szwedzkim bez większych problemów. Wielu Polaków świadczy usługi w Szwecji na zasadzie samozatrudnienia, co pozwala ominąć trudne i często kosztowne negocjacje ze związkami zawodowymi, ale z drugiej strony związane jest z wymogami formalnymi, które winny być bezwzględnie przestrzegane (m. in. wiedza o podatku VAT, płacenie podatków i opłat na ubezpieczenie społeczne w Polsce w razie pobytu do 183 dni w roku).

    Dodatkowym wymogiem, wprowadzonym w życie z dniem 1 lipca 2013 roku, jest obowiązek rejestrowania w Urzędzie ds. Bezpieczeństwa i Higieny Pracy Arbetsmiljöverket pracowników delegowanych do pracy w Szwecji na okres dłuższy niż 5 dni.

    5.2 Dostęp do rynku pracy. Świadczenie usług i zatrudnienie obywateli RP

    Szwecja jako jedno z trzech państw UE otworzyła od 1 maja 2004 r. rynek pracy dla obywateli z „nowych” Państw Członkowskich. Na szwedzkim rynku nie zauważa się problemów związanych z otwarciem rynku pracy i migracją zarobkową z Polski (należy pamiętać o obowiązku rejestrowania pracowników delegowanych do pracy w Szwecji, j.w.).

    Polskie przedsiębiorstwa funkcjonują na rynku szwedzkim bez większych problemów. Wielu Polaków świadczy usługi w Szwecji na zasadzie samozatrudnienia, co wymaga przestrzegania wymogów formalnych, które są m.in. związane ze znajomością przepisów podatkowych, płaceniem podatków i opłat na ubezpieczenie społeczne.

    Pojawiającym się problemem jest podwójne (w Polsce i w Szwecji) ubezpieczenie pracujących tutaj Polaków, co naraża ich na ponoszenie niepotrzebnych kosztów (niemożność skorzystania z ew. odszkodowania z tytułu obu ubezpieczeń).

    5.3 Nabywanie i wynajem nieruchomości

    W Szwecji każdy ma prawo ubiegać się o tzw. mieszkanie z kolejki, które przyznawane jest przez poszczególne gminy. Niestety ilość mieszkań jest wielokrotnie niższa od ilości osób ubiegających się o nie. W Sztokholmie i jego okolicach kolejka oczekujących do wynajęcia mieszkań od publicznych najemców wynosi ok. 330 000 osób. Ponad 80% ludzi szuka mieszkania pasywnie i traktuje to jako inwestycję w przyszłość. Oczekiwanie na mieszkanie z tzw. kolejki może trwać długo, dlatego innym rozwiązaniem jest zakup mieszkania lub jego wynajem z drugiej ręki.

    W Szwecji istnieją trzy rodzaje mieszkań: czynszowe (hyresrätt), własnościowe (bostadsrätt) oraz (od 1.05.2009 r.) tzw. ägarlägenhet. Cena mieszkań jest bardzo zróżnicowana i zależy od położenia, standardu, wielkości oraz roku, w którym zostało wybudowane.

    W wynajęciu mieszkania pomocny jest Internet lub kontakty. Najbardziej popularną witryną jest www.blocket.se, gdzie bezpłatnie można wyszukać i skontaktować się z ogłoszeniodawcą. Przykładowe strony pośredników, to np. www.bostaddirekt.com, www.bostadstjanst.com, www.lgh.se. Na większości tych stron istnieje możliwość bezpłatnego wyszukiwania mieszkania, lecz by uzyskać kontakt do ogłoszeniodawcy należy się zarejestrować i uiścić opłatę. Zwyczajowo ogłoszeniodawca może poprosić potencjalnego najemcę o przedstawienie dokumentu potwierdzającego stałe źródło dochodu, a także referencje.

    Z wynajęciem mieszkania mogą łączyć się dodatkowe koszty takie jak:

    - zwrotny depozyt uzależniony od długości okresu wypowiedzenia umowy najmu lokalu (np. miesięczny okres wypowiedzenia oznacza depozyt w wysokości miesięcznego czynszu),

    - miesięczny czynsz płatny z góry.

    W Szwecji można także wynająć pokój u kogoś w mieszkaniu lub domu (jest to tzw. inneboende). Cena wynajmu pokoju zależy od jego wielkości i położenia, a szukanie takiej formy zakwaterowania niczym nie różni się od poszukiwań mieszkania do wynajęcia. W Szwecji nie ma ograniczeń dla obywateli polskich chcących zakupić mieszkanie czy dom na własność. W takim przypadku nie dysponując odpowiednią ilością gotówki można ubiegać się o kredyt w banku np. Nordea, Swedbank, Handelsbanken, czy SEB. Istnieje także możliwość przejęcia kredytu poprzedniego właściciela mieszkania czy domu. W Szwecji o kredyt mieszkaniowy może ubiegać się każdy, kto posiada szwedzki numer ewidencyjny (personnummer). Numer ten otrzymują wszystkie osoby wpisane do szwedzkiego rejestru ewidencji ludności.

    5.4 System zamówień publicznych

    Ustawa o zamówieniach publicznych została uchwalona przez szwedzki parlament w podziale na: ustawę o zamówieniach publicznych dla sektora publicznego (PPA) i ustawę o zamówieniach publicznych dla sektora użyteczności publicznej (PPAU). Obie weszły w życie 1 stycznia 2008 roku, tym samym dostosowano przepisy szwedzkie do ustawodawstwa unijnego: pierwsza ustawa wdrożyła dyrektywę 2004/18/WE, a druga dyrektywę 2004/17/WE.

    Nowe ustawy regulują prawie wszystkie zamówienia publiczne, co oznacza, że strony zamawiające, takie jak władze lokalne, agencje, władze samorządowe, a także przedsiębiorstwa państwowe, muszą stosować ich przepisy, kiedy kupują, leasingują, pożyczają lub wynajmują, zamawiają dostawy, usługi lub roboty budowlane. 

    Procedury przetargowe

    Zasadniczymi zasadami obowiązującymi przy zamówieniach publicznych w ramach UE, a tym samym w Szwecji są:

    • zasada niedyskryminacji – zabrania się dyskryminacji w zależności od narodowości
    • zasada równego traktowania – wszyscy dostawcy muszą być traktowani na równi
    • zasada przejrzystości – procedury muszą charakteryzować się przewidywalnością i otwartością
    • zasada proporcjonalności – specyfikacje i wymagania dotyczące przedmiotu zamówienia muszą mieć naturalny związek z dostawą, usługą czy robotą budowlaną, która jest zamawiana
    • zasada wzajemnej uznawalności – oznacza między innymi, że dokumentacja i certyfikaty wydane przez władze jednego państwa członkowskiego muszą być akceptowane w innym państwie członkowskim.

    Obie ustawy są skonstruowane w ten sposób, że ich przepisy regulują kolejne etapy procedur udzielania zamówień publicznych tak, aby były one łatwiejsze do stosowania i bardziej przyjazne, niż poprzednia ustawa. W zależności od progów wskazują one odpowiednie procedury zamówień publicznych.

    Mimo wielu zmian redakcyjnych w nowej ustawie w porównaniu z poprzednią, zmian merytorycznych jest niewiele. Są one następujące:

    • wpisanie w treść „nowych” ustaw głównych unijnych zasad, na których mają być udzielane zamówienia publiczne (w „starej” ustawie była wpisana zasada „good business practice”), a zgodnie z wyjaśnieniami szwedzkiego rządu wyliczenie głównych zasad unijnych nie wprowadziło zmian materialnych do „nowych” ustaw
    • usunięcie terminu „podmiot zamawiający” (ang. contracting entity) w Ustawie PPAU z organizacji sektora publicznego i zamieniony sformułowaniem „instytucja zamawiająca” (ang. contracting authority), z tym, że w nowej PPAU termin ten nadal istnieje jako określenie dla tych podmiotów, których ustawa nie obejmuje
    • wyłączenie handlu telekomunikacyjnego z sektora użyteczności publicznej i zastąpienie terminem usługi pocztowe(obowiązuje od 1 stycznia 2009 r.)
    • możliwość publikacji przez podmioty/instytucje zamawiające wstępnego ogłoszenia informacyjnego, ogłoszenia o zamówieniu, ogłoszenia o koncesji i ogłoszenia o konkursie przez środki elektroniczne poprzez udostępnienie „Buyer Profile” z informacją o podmiocie/instytucji zamawiającej
    • obowiązkowe wykluczenie przez podmiot/instytucję zamawiającą dostawcy skazanego za przestępstwo takie jak udział w organizacji przestępczej, defraudację naruszającą interesy Wspólnoty Europejskiej, korupcję lub pranie brudnych pieniędzy
    • dopuszczenie elektronicznego komunikowania się między podmiotem/instytucją zamawiającą i dostawcami. W takim przypadku instytucja/podmiot zamawiający, który komunikuje się elektronicznie z dostawcami, może stosować krótsze limity czasowe dla ofert
    • konieczność sprecyzowania relatywnych wag dla każdego z kryteriów wybranego przez podmiot/instytucję zamawiającą, kiedy wybiera kontrakt ponad wartość progu, aby wybrać najkorzystniejszą ekonomicznie ofertę. Jeśli chodzi o ofertę poniżej wartości progu, podmiot/instytucja zamawiająca może wybrać między przypisaniem wag dla kryteriów lub ustawieniem kryteriów w porządku malejącym
    • wprowadzenie szczegółowych przepisów, których celem jest to, aby podmiot/instytucja zamawiająca mogła ustalić specyficzne żądania odnoszące się do ochrony środowiska lub wprowadzić takie warunki do kontraktu. Podmiot/instytucja zamawiająca może także, przy spełnieniu określonych warunków, ustalić specjalne wymagania odnoszące się do spraw socjalnych w trakcie realizacji kontraktu
    • wprowadzenie szczegółowych zasad przy zawieraniu umów ramowych dla sektora publicznego.

    W Szwecji została wdrożona dyrektywa 2007/66/WE z 11 grudnia 2007 r., zmieniająca dyrektywy Rady 89/665/EWG i 92/13/EWG w zakresie poprawy skuteczności procedur odwoławczych w dziedzinie udzielania zamówień publicznych. Po jej transpozycji do prawa szwedzkiego, zmieniła się legislacja dotycząca procedury odwoławczej i odszkodowań za szkody.

    Przepisy w języku angielskim, dotyczące zamówień publicznych w Szwecji, dostępne są na stronie: http://www.kkv.se/t/SectionStartPage____6732.aspx

     

     

    Przydatne linki i kontakty


     

    Przydatne kontakty i linki

    6.1. Administracja gospodarcza

    Kancelaria Premiera Prime Minister's Office

    Ministerstwo Edukacji i Badań Ministry of Education and Research

    Ministerstwo Pracy Ministry of Employment

    Ministerstwo Przedsiębiorczości i Innowacji Ministry of Enterprise and Innovation

    Ministerstwo Środowiska i Energii Ministry of the Environment and Energy

    Ministerstwo Finansów Ministry of Finance

    Ministerstwo Kultury Ministry of Culture

    Ministerstwo Sprawiedliwości Ministry of Justice

    Ministerstwo Obrony Ministry of Defence

    Ministerstwo Zdrowia i Spraw Socjalnych Ministry of Health and Social Affairs

    Ministerstwo Spraw Zagranicznych Ministry for Foreign Affairs

     

    6.2. Urzędy i Agencje rządowe

    Urząd Celny www.tullverket.se

    Szwedzka Agencja ds. Wzrostu Gospodarczego i Regionalnego http://www.tillvaxtverket.se/   

    Krajowa Agencja Handlu www.kommers.se

    Agencja d/s Rolnictwa www.sjv.se

    Narodowy Urząd ds. Żywności http://www.slv.se/default.aspx?id=231&epslanguage=EN-GB

    Szwedzka Rada ds. Rybołówstwa https://www.fiskeriverket.se

    Szwedzka Agencja ds. Zasobów Wodnych http://www.havochvatten.se/

    Szwedzka Agencja ds. Leśnictwa http://www.skogsstyrelsen.se/

    Szwedzki Urząd Rejestracji Przedsiębiorstw www.bolagsverket.se

    Urząd Patentowo - Rejestrowy www.prv.se

    Szwedzki Urząd Skarbowy www.skatteverket.se

    Urząd ds. Migracji www.migrationsverket.se

    Rada ds. Eksportu www.swedishtrade.se

    Agencja Inwestycji Zagranicznych www.isa.se

    Centralne Biuro Statystyczne www.scb.se

    Szwedzki Urząd ds. Konkurencji www.konkurrensverket.se

    Szwedzka Agencja Transportu http://www.transportstyrelsen.se

    Szwedzka Agencja ds. innowacyjności http://www.vinnova.se/sv

    Szwedzka Agencja ds. Energii http://www.energimyndigheten.se

    Szwedzka Administracja ds. Transportu http://www.trafikverket.se

    Szwedzka Agencja Ochrony Środowiska http://www.naturvardsverket.se/sv

     

    6.3. Samorządy gospodarcze

    Zrzeszenie Szwedzkich Izb Przemysłowo – Handlowych www.cci.se

    Izba Handlowa Regionu Norrbotten http://www.north.cci.se

    Izba Handlowa Regionu Västerbotten http://www.ac.cci.se

    Izba Handlowa Centralnej Szwecji dla Regionów Gävleborg i Dalarna http://www.mhk.cci.se

    Izba Handlowa Regionu Värmland http://www.handelskammarenvarmland.se

    Izba Handlowa Regionu Uppsala http://www.uppsala.chamber.se

    Sztokholmska Izba Handlowa http://www.chamber.se

    Izba Handlowa Wschodniej Szwecji http://www.east.cci.se

    Izba Przemysłowo - Handlowa Zachodniej Szwecji http://www.handelskammaren.net

    Izba Handlowa Regionu Jönköping http://www.jn.cci.se

    Izba Przemysłowo - Handlowa Południowej Szwecji http://www.handelskammaren.com

    Szwedzkie Stowarzyszenie Przedsiębiorców z branży ochrony środowiska http://www.nmc.a.se

    Stowarzyszenie Szwedzkich Dystrybutorów Rur http://www.rsk.se

    Szwedzkie Stowarzyszenie Dostawców Wódek i Win http://www.spritochvinleverantorerna.se  

    Związek Agencji w Szwecji http://www.agenturforetagen.se

    Zrzeszenie Dystrybutorów Części Samochodowych http://www.bildelsgrossisterna.se

    Krajowe Zrzeszenie Branży Motocyklowej http://www.mcrf.se

    Szwedzkie Zrzeszenie Sprzedawców Mięsa i Wędlin http://www.kcf.se

    Stowarzyszenie Branżowe KEPA http://www.kepa.nu

    Zrzeszenie Szwedzkich Rolników http://www.lrf.se

    Konfederacja Szwedzkich Przedsiębiorców http://www.svensktnaringsliv.se

    Federacja Prywatnych Przedsiębiorców http://www.foretagarna.se

    Szwedzka Izba Handlowa http://www.cci.se/en/start

    Szwedzkie Stowarzyszenie Przemysłu http://www.sinf.se

    Szwedzkie Stowarzyszenie Producentów Stali http://www.jernkontoret.se

    Szwedzka Konfederacja Pracowników http://www.tco.se/Default____7.aspx

    Euroregion Bałtyk - http://www.eurobalt.org.pl/

     

    6.4. Oficjalna prasa ekonomiczna

    Dagens Industri http://di.se

    Dagens Nyheter http://www.dn.se

    Svenska Dagbladet http://www.svd.se

     

    6.5. Oficjalne strony o charakterze ekonomicznym

    Informacje o Szwecji, w tym ekonomiczne www.sweden.se

    Szwedzki Bank Centralny www.riksbank.com/swedishstat/

    Szwedzki Urząd Statystyczny http://www.scb.se/en_/

    20 października 2014 (ostatnia aktualizacja: 16 stycznia 2018)

    Drukuj Drukuj Podziel się treścią: